Kuratorium Oświaty w Warszawie

Nowe rozporządzenie ma na celu poprawę organizacji i jakości usług świadczonych przez poradnie psychologiczno-pedagogiczne. Zakłada poprawę organizacji pracy, zwiększenie efektywności procesów decyzyjnych zespołów oraz lepsze wykorzystanie zasobów kadrowych, co przyczyni się do poprawy jakości i dostępności oferowanego wsparcia.

Główne zmiany wprowadzane nowym rozporządzeniem:

1. Wzmocnienie roli zespołu orzekającego. Zespół orzekający poradni rozstrzyga czy zachodzi potrzeba kształcenia specjalnego w oparciu o informacje zawarte w dokumentacji dołączonej do wniosku i wyniki diagnozy dokonanej w poradni. Wskazano, że dokumentacja medyczna ma charakter pomocniczy, a nie decydujący w procesie rozpatrywania wniosku.
    
2. Skład zespołu:

• lekarz wchodzi w skład zespołu wyłącznie wtedy, gdy do wniosku dołączona jest dokumentacja medyczna - poprzednio lekarz był stałym członkiem zespołu;
• rozszerzono krąg osób, które mogą wziąć udział - za zgodą rodziców lub pełnoletniego ucznia - w posiedzeniu zespołu z głosem doradczym o: asystenta międzykulturowego, osobę władającą językiem kraju pochodzenia dziecka, tłumacza języka migowego i osobę wykonującą zawód medyczny w zakresie opieki psychiatrycznej i leczenia uzależnień;
• wprowadzono możliwość udziału zdalnego w posiedzeniu zespołu osoby wykonującej zawód medyczny (przy zachowaniu zasad bezpieczeństwa).

3. Wydawanie orzeczeń i opinii – procedura wnioskowa:

• wnioski mogą być składane papierowo lub elektronicznie;
• w przypadku wniosku elektronicznego stosuje się nowe przepisy dotyczące doręczeń elektronicznych ;
• uwierzytelnienie dokumentów dołączanych do wniosku - elektroniczne kopie dokumentów należy uwierzytelnić jednym z trzech sposobów: kwalifikowanym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym, podpisem osobistym zgodnie z ustawą o informatyzacji działalności podmiotów realizujących zadania publiczne.

4. Dookreślenie wymaganej dokumentacji dołączanej do wniosku o wydanie orzeczenia lub opinii, w tym:

• oświadczenia i zgody na udział osób w posiedzeniu zespołu, statusu prawnego wnioskodawcy, zgody na przesłanie orzeczenia do przedszkola lub szkoły i doręczenia elektroniczne.
  Wniosek będą podpisywać oboje rodzice. Jeśli wniosek podpisze tylko jeden rodzic będzie musiał złożyć oświadczenie, wyjaśniające brak podpisu drugiego rodzica. Ograniczy to sytuacje, gdy jeden z rodziców pomimo, że nie jest pozbawiony władzy rodzicielskiej nad dzieckiem, jest pomijany w uzgodnieniu złożenia wniosku;
• zaświadczenie o stanie zdrowia będzie musiało być dołączone do wniosku o wydanie orzeczenia o potrzebie kształcenia specjalnego z uwagi na niepełnosprawność  wydane przez lekarza specjalistę odpowiedniego do rodzaju niepełnosprawności , albo lekarza w trakcie specjalizacji, ale tylko w ramach świadczeń zdrowotnych finansowanych ze środków publicznych lub w jednostce prowadzącej szkolenie specjalizacyjne.

5. Obowiązek przekazywania opinii o funkcjonowaniu ucznia. Przedszkola, szkoły i placówki będą zobowiązane do przekazywania informacji o funkcjonowaniu ucznia. Opinie te będą uwzględniane w trakcie diagnozy w poradniach.
6. Określenie standardów procesu diagnostycznego. Określono wymóg przeprowadzania oceny funkcjonowania dziecka oraz szczegółowe standardy do oceny potrzeb dzieci i młodzieży z niepełnosprawnością wzroku i słuchu oraz należących do mniejszości narodowych i etnicznych, społeczności posługującej się językiem regionalnym oraz dzieci i uczniów, którzy nie znają języka polskiego albo znają go na poziomie niewystarczającym do korzystania z nauki.
7. Obowiązek stosowania narzędzi opartych na dowodach naukowych, dostosowanych do rozwoju dziecka lub ucznia, używane przez osoby odpowiednio przygotowane.
8. Od 1 września 2026 r. orzeczenia i opinie dla dzieci niesłyszących, słabosłyszących, niewidomych, słabowidzących, z autyzmem, w tym zespołem Aspergera, będą wydawane przez poradnie właściwe terenowo. Nadal mogą funkcjonować poradnie specjalistyczne, które do tej pory wydawały orzeczenia i opinie dla ww. dzieci i uczniów, przy czym organ prowadzący te poradnie określi teren ich działalności.
9. Przekazywanie orzeczeń do jednostek systemu oświaty – orzeczenia będą przekazywane do przedszkoli, szkół i placówek, do których uczęszcza dziecko lub uczeń. Rodzice, składając wniosek o wydanie orzeczenia, będą wyrażali na to zgodę. Brak zgody będzie skutkował pozostawieniem wniosku bez rozpatrzenia.
10. Wydłużenie terminu na rozpatrzenie odwołania od orzeczenia – zgodnie z nowymi przepisami, kurator oświaty będzie miał 21 dni na rozpatrzenie odwołania od orzeczenia, a nie 14 dni, jak było dotychczas.
11. Uproszczenie wzorów orzeczeń i opinii. Orzeczenia będą musiały być podpisane przez wszystkich członków zespołu (wymóg KPA).
12. Rozporządzenie wejdzie w życie po 14 dniach od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów, które będą obowiązywać od 1 września 2026 r. dotyczących:

• obowiązkowego wydawania orzeczeń i opinii dla wszystkich dzieci z niepełnosprawnościami przez właściwe terenowo poradnie,
• przeprowadzania oceny funkcjonowania ucznia przez przedszkole, szkołę lub placówkę oraz procesu diagnostycznego poprzedzającego wydanie orzeczenia poradni".

Materiały

Rozporządzenie Ministra Edukacji w sprawie orzeczeń i opinii wydawanych przez zespoły orzekające działające w publicznych poradniach psychologiczno-pedagogicznych